Piłka nożna – wprowadzenie i ogólne zasady gry (część 2)

   Piłka nożna to najpopularniejsza grą zespołową na świecie. Międzynarodowa Federacja Piłki Nożnej (FIFA) zrzesza ponad dwieście federacji. Również w Polsce futbol jest niezwykle popularny. W Polsce pojawił się na stałe w latach 80 XIX wieku. Pierwszym regionem, gdzie kopano piłkę na poważnie była Galicja. Z istniejących do tej pory klubów palmę pierwszeństwa posiadają Wisła Kraków i Cracovia. Jednak pierwszym klubem była założona w 1904 roku Pogoń Lwów. Piłka nożna – wprowadzenie i ogólne zasady gry (część 2).

   W grudniu 1921 roku odbył się pierwszy mecz międzypaństwowy z Węgrami. Ważnym punktem w historii polskiej piłki nożnej były Igrzyska Olimpijskie w Paryżu. Pierwsze z udziałem polskiej reprezentacji. Niezwykłą decyzję podjął wówczas PZPN, dla lepszego przygotowania piłkarzy do zawodów, zawiesił rozgrywki ligowe. Udział w igrzyskach okazał się jednak kompletną klapą. Po porażce 0 do 5 z „bratankami”, zawodnicy wrócili do kraju. Pierwsze rozgrywki ligowe zainaugurowano w 1927 roku, zaś pierwszy udział w eliminacjach do Mistrzostw Świata miał miejsce w 1934 roku.

Boisko

Pole do gry w piłkę nożną musi mieć kształt prostokąta. Jego krótszy bok nazywany jest linia bramkową i jego długość powinna wynosić od 45 do 90 metrów. Dłuższy z boków nosi nazwę linii bocznej, której długość waha się od 90 do 120 metrów. Jak nazwy boków wskazują, pole gry ograniczone jest liniami. Oprócz linii bocznych i bramkowych, występuje też linia środkowa, dzieląca boisko na dwie równe części. Na samym środku boiska wyznaczony jest okrąg o promieniu 9,15 metra. Pod każdą bramką znajduje się pole karne. Jego długość wynosi 16,5 metra, szerokość natomiast zależy od szerokości linii bramkowej. W odległości 11 metrów od bramki znajduje się punkt karny, z którego wykonuj się rzuty karne. W każdym narożniku boiska znajdują się chorągiewki. Bramki umieszczane są na środku każdej z linii bramkowych. Szerokość bramki wynosi 7,32 metra, a wysokość 2,44 metra.

Piłka

Zawody są rozgrywane piłką, która powinna mieć obwód nie mniejszy niż 68 cm i nie większy niż 70 cm, a jej waga powinna wynosić od 410 do 450 gramów. Przy rozpoczęciu zawodów ciśnienie powietrza we wnętrzu piłki musi wynosić od 0,6 do 1,1 atmosfery (600 – 1100 g/cm²) mierzone w odniesieniu do poziomu morza.

Howard Webb – jeden z najbardziej rozpoznawalnych sędziów piłkarskich / Źródło: Wikimedia Commons

Sędziowie

Zawody prowadzi zespół sędziów: sędzia główny biegający po boisku, dwaj sędziowie asystenci (biegający poza boiskiem wzdłuż linii bocznych) oraz sędzia techniczny (sygnalizuje zmiany i czas przedłużenia gry). W przypadku braku sędziego technicznego (np. na niższych szczeblach rozgrywkowych)zmiany sygnalizowane są przez jednego z sędziów liniowych, przez uniesienie oburącz chorągiewki. Decyzje sędziego głównego są nieodwołalne. Jedynie sędzia główny podejmuje decyzję. Sędziowie boczni są jedynie pomocnikami, których sugestiami arbiter główny powinien, lecz nie musi się sugerować. Przyjmuje się, że sędzia jest „powietrzem”. Znaczy to, że w momencie gdy piłka odbije się od sędziego i przeszkodzi, lub pomoże jednemu z zespołów przeprowadzić skuteczną akcję, gra jest kontynuowana. Również w przypadku zderzenia sędziego z jednym z graczy, co mogłoby mieć wpływ na przebieg gry. Sędziowie muszą być niezależni, tzn. w meczach międzypaństwowych nie mogą pochodzić z krajów, których drużyny uczestniczą w spotkaniu. Dopuszczalne są zmiany sędziów w trakcie rozgrywek (np. z powodu kontuzji arbitra głównego).

Pojęcia piłkarskie

Klepka – krótkie podania między zawodnikami, na małej przestrzeni.

Założenie „siatki” – zagranie piłki przez zawodnika miedzy nogami przeciwnik.

Lob – mięciutkie przerzucenie piłki nad bramkarzem (może także dotyczyć podania do zawodnika w trakcie akcji.

Gra pressingiem – oznacza to, że drużyna napiera na drugą nie dając chwili wytchnienia.

Strzał z woleja – uderzenie piłki z powietrza.

Nakładka faul, polegający na tym, że przeciwnik wyprostowaną nogą stara się zablokować dośrodkowanie/strzał.

Przewrotka – strzał zawodnika z powietrza, będący odwróconym do bramki plecami.

Rzut wolny – jeden ze stałych fragmentów gry / Źródło: Wikimedia Commons

Gra na czas – chodzi o utrzymanie się przy piłce drużyny, bez korzyści bramkowej, na utrzymanie wyniku.

Asysta – ostatnie podanie zawodnika do kolegi z zespołu, który strzela gola.

Drybling, zwód – „kiwanie” zawodników, czyli mijanie ich na małej przestrzeni. Tak samo mówi się o sytuacji, gdy zawodnik chcąc minąć jednego zawodnika stosuje drybling indywidualny, tzn. wykonał zwód i oszukał zawodnika zyskując pozycję na boisku.

Krycie – tzn. że każdy zawodnik pilnuje indywidualnie swojego przeciwnika.

Stałe fragmenty gry – tak jest nazywany rzut wolny, rzut rożny, czyli chodzi o to, że piłka jest zagrywana z pozycji piłki stojącej i na gwizdek sędziego.

Złoty gol – nie istnieje już w przepisach piłki, ale niegdyś nazywano tak gola zdobytego w dogrywce meczu, który kończył spotkanie. Ogólnie nazywa się tak gola, którego strzeliło się w końcówce spotkania i który dał zwycięstwo drużynie.

Strzał w okienko – do najpiękniejszych bramek, jakie kibice mogą podziwiać na meczach, należy właśnie strzał w „okienko”. Bardzo trudno jest zdobyć takiego gola, ponieważ zawodnik musi trafić piłką tuż pod górną krawędzią bramki, przy słupku.

Krótki i długi słupek (róg) – nie można na stałe określić, który ze słupków w bramce jest krótki, a który długi – to po prostu piłkarska terminologia. Wszystko zależy, z której strony ustawiony jest bramkarz i z której strony boiska biegnie napastnik. Gdy np. piłkarz biegnie z lewej strony boiska, bramkarz ustawia się przy tym słupku, który jest bliżej nadbiegającego bramkarza, wtedy ten słupek nazywa się krótkim, a ten dalszy długim.

Mur – ustawia go drużyna, przeciw której wykonywany jest rzut wolny, aby utrudnić przeciwnikowi strzał na bramkę. W murze może stać dowolna ilość zawodników w odległości nie mniejszej niż 9,15 m od miejsca wykonywania rzutu wolnego.

Hat-trick – ma miejsce wówczas kiedy jeden zawodnik strzeli trzy bramki podczas jednego meczu.

Mariusz Krawiec